Պատմության ֆակուլտետ
Faculty of History
Պատմության ֆակուլտետը գործում է Երևանի պետական համալսարանի հիմնադրման օրվանից:
>
Լյուբա Վլադիմիրի Կիրակոսյան

Ճարտարապետության դոկտոր, պրոֆեսոր | Մշակութաբանության ամբիոն
Կրթությունը և վերապատրաստումը
1978-1983թթ․Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի ճարտարապետա-շինարարական ֆակուլտետ։ճարտարապետի որակավորում:
1979-1982թթ․ ԵրՊԻ Հասարակական մասնագիտությունների ֆակուլտետ, Տեխնիկական թարգմանություն (ֆրանսերեն) և ինֆորմատիկա մասնագետի որակավորում:
1983-1986թթ․ ԵՊՀ ասպիրանտուրա, ճարտարապետություն։

Գիտական աստիճան և կոչում
«Արագածի վաղմիջնադարյան ամրոց-բնակատեղիների ճարտարապետությունը», Երևանի ճարտարապետության և շինարարության ինստիտուտ, 055․05․01 մասնագիտական խորհուրդ, 1992թ․
«Խաչենագետի ներքնահովտի ճարտարապետությունը», Ճարտարապետության և շինարարության Հայաստանի ազգային համալսարան, 030 մասնագիտական խորհուրդ, 2019թ․։
Պրոֆեսոր-2015թ․

Աշխատանքային փորձ
2006թ․-ից - ԵՊՀ Մշակութաբանության ամբիոնի պրոֆեսոր:
1995թ․-ից- մինչ այսօր - ՃՇՀԱՀ ճարտարապետության տեսության, պատմաճարտարապետական ժառանգության վերականգնման, վերակառուցման, գեղեցիկ արվեստի և պատմության ամբիոնի պրոֆեսոր :
1983թ․-2014թ․-Երևանի պետական համալսարանի Հնագիտության գիտահետազոտական լաբորատորիա, ավագ գիտաշխատող:
2008թ․-2014թ․-«Խաչենագետի ներքնահովտի պատմաճարտարապետական միջավայրը»
պետական պատվերով կատարվող թեմայի ճարտարապետ:
2018թ․-2020թ․- 18T-2A370 -«Ճարտարապետաշինարարական նախագծային ավտոմատացված աշխատանքային տեղի մշակում» թեմատիկ ծրագրի ղեկավար։

Գիտական գործունեություն
1983թ․-ից մինչ այսօր- Գիտահետազոտական, չափագրական և վերականգնման աշխատանքների իրականացում Արցախի, Գավառի, Շամիրամի, Բջնիի, Դվինի և այլ հնագիտական արշավախմբերի կատարած պեղումների ընթացքում:
2007-2009թթ․- Ճարտարապետական հուշարձանների վերլուծությանն ու ներկայացմանը նվիրված «Սահմանների մշակույթ» ցուցահանդեսների կազմակերպում Երևանում, Ստեփանակերտում, ԱՄՆ-ում, Ժնևում:
2009թ․- Արցախի Տիգրանակերտի պատմամշակութային թանգարանի ստեղծում:
2014թ․ մայիսի 5-9- Ֆրանսիայի կենտրոնական և արևելյան Եվրոպայի ճարտարապետական բարձրագույն դպրոցների ցանցի (REA) 18-րդ հանդիպման շրջանակներում` Լեհաստանի Լոձ քաղաքում, «Քաղաք քաղաքի վրա. կայուն զարգացում» խորագիրը կրող սեմինարում «Քաղաքային տարածքի կազմակերպման հիմնախնդիրները Երևանում» զեկույցի ներկայացում :
2014-2015թթ․-Վենետիկում` Սբ. Ղազարում կայացած «Հայկական պատմամշակութային ժառանգության պահպանում և վերականգնում» գիտաժողովներում «Պատմաճարտարապետական հուշարձանների պահպանության և վերականգնման գործընթացը Լեռնային Ղարաբաղում» զեկույցների ներկայացում:
2014թ․ հոկտեմբերի 30- նոյեմբեր 2- Ծաղկաձորում կայացած Երևանի և Թբիլիսիի պետական համալսարանների կազմակերպած համատեղ` «Մշակույթի ուսուցում և հետազոտություն» խորագիրը կրող սեմինարում «Հայ վրացական ճարտարապետական առնչությունները» զեկույցի ներկայացում։
2014թ․ մայիս- Մասնակցություն Թբիլիսիում Երևանի և Թբիլիսիի պետական համալսարանների կազմակերպած սեմինարին: Զեկույցի թեման՝ «Երևանի ժամանակակից քաղաքաշինական մշակույթը»։
2016թ․ հուլիս- Մասնակցություն Լիոնում կայացած աղյուսի ճարտարապետությանը նվիրված համաշխարհային ֆորումին։ Ներկայացվել են Արցախի Տիգրանակերտի աղյուսաշեն կառույցները։
2016թ հոկտեմբերի 22-23․- Արցախի անկախության հռչակման 25-րդ տարեդարձին նվիրված գիտաժողով, Ստեփանակերտ ։ Զեկույցի թեման՝ «Արցախի Տիգրանակերտի պաշտպանական համակարգը հելլենիստական ամրաշինության համատեքստում»:
2016,26-28 october- Contemporary Problems of Architecture and Construction, 8 International Conference, Erevan, Զեկույցի թեման՝ «Fortification End Construction Technique Of Tigranakert In Artsakh».
2017թ․, 7-8 դեկտեմբեր- Ականավոր հայագետ-բյուզանդագետ Կարեն Յուզբաշյանի (1927-2009թթ․) ծննդյան 90-ամյակին նվիրված ,, Հայաստանը եւ արեւելաքրիստոնեական քաղաքակրթությունը․ Բ, Միջազգային գիտաժողով, ՀՀ ԳԱԱ Արեւելագիտության ինստիտուտ, Երեւան, ։ Զեկուցման թեման՝ «Խաչենագետի ներքնահովտի նորահայտ եկեղեցիների ճարտարապետությունը»։
2017, 19, 20 апреля. - Приднепровская государственная академия строительства и архитектуры (ПГАСА), Днепр, Զեկուցման թեման ՝«Архитектура Еревана и проблемы oрганизации пространственной среды»։
2018, 9,10 օգոստոս- Արցախի պատմության, լեզվի և մշակույթի ուսումնասիրության հիմնախնդիրները, Շուշի, Զեկուցման թեման՝ «Արցախի Տիգրանակերտի ամրաշինական համակարգը»։
2019, 11-13 փետրվար- «ՈՒԴՈՒՐԻ ԷԹԻՈՒՆԻ ԵՐԿՐԻ ՀՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԺԱՌԱՆԳՈՒԹՅՈՒՆԸ»
Գիտաժողով նվիրված հայ ականավոր հնագետ Աշխարհբեկ Քալանթարի հիշատակին, Երևան։
Զեկուցման թեման՝ «Սևանի ավազանի բրոնզ երկաթեդարյան դամբարանների կառուցվածքն ու շինարվեստը»։
2019,14-16 october - Contemporary Problems of Architecture and Construction, 11 International Conference, Yerevan, Զեկուցման թեման՝ «Problems Of Architectural Heritage Preservation In Modern Construction Of Yerevan»․
2019, 11-13 septamber- International conference «Caves as Natural and Cultural Monuments» dedicated to the 35th anniversary of the Speleological Center of Armenia, Yerevan.
Զեկուցման թեման՝ Cave Landscape Of Artsakh Tigranakert.
http://armconference2019.com.
2019 13-14 december - A la mémoire de Sirarpie Der Nersessian (1896-1989), Colloque international, Paris.Զեկուցման թեման՝The Architecture Of Vankasar Church And Azerbaijanian «Reconstruction»․
Colloque Paris - Academia.edu
https://independent.academia.edu ›.
2021 28-30 հոկտեմբեր - Հայաստանի հանրապետության 30 ամյակին նվիրված գիտաժողով, Երևանի պատմության թանգարան, Երևան։
Զեկուցման թեման՝ «Երևանի ճարտարապետական կերպարի զարգացումը»։

Կարդացվող դասընթացներ
Հայաստանի Ճարտարապետության և շինարարությսան ազգային համալսարանում կարդում է «Նախագծման հիմունքներ», «Մասնագիտական ներածություն», «Ծավալատարածական հորինվածք», «Հին աշխարհի ճարտարապետության պատմություն», «Հայ ճարտարապետության պատմություն», «Հայկական ճարտարապետության պատմությունը համաշխարհային ճարտարապետության համատեքստում» դասընթացները: Ղեկավարում է բակալավրի և մագիստրոսի ավարտական աշխատանքներ, որոնք հանրապետական և միջազգային մրցույթներում արժանացել են դիպլոմների: Նրա ղեկավարությամբ պաշտպանվել են հինգ ատենախոսություններ:
ԵՊՀ-ի Մշակութաբանության ամբիոնում վարում է «Հայաստանի ճարտարապետական մշակույթը», «Քաղաքային տարածքի կազմակերպման հիմնախնդիրները Հայաստանի հանրապետությունում» դասընթացները:

Գիտական հետաքրքրությունների շրջանակը
Ճարտարապետություն, քաղաքաշինություն, մշակութաբանություն, հնագիտություն։
Հին և միջնադարյան հայ ճարտարապետական մշակույթ։ Հայկական ճարտարապետությունը մերձավորարևելյան մշակույթի համատեքստում։ Ճարտարապետական փոխառնչություններ։ Պատմաճարտարապետական ժառանգության պահպանության հիմնախնդիրները։

Լեզուների իմացություն
Հայերեն, ռուսերեն, ֆրանսերեն։

Մասնագիտական անդամակցություն
1994թ․-ից մինչ այսօր - Հայաստանի ճարտարապետների միության անդամ։«Գիտություն, կրթություն, ժառանգություն»հանձնաժողովի անդամ:
2003-2013թթ. - Ճարտարապետության և շինարարության ոլորտում ՀՀ Պետական մրցանակ շնորհող հանձնախմբի անդամ:
2012թ․ - Հայաստանի ինժեներական ակադեմիայի անդամ։
2016թ․ - ՃՇՀԱՀ-ի Ճարտարապետության ֆակուլտետի խորհրդի անդամ։
2015թ․-ից մինչ այսօր – Ճարտարապետության և շինարարության Հայաստանի ազգային համալսարանի 030 մասնագիտական խորհրդի անդամ, ճարտարապետություն։

Պարգևներ
2009թ․ - ՀՀ Քաղաքաշինության նախարարության առաջին կարգի մրցանակ «Արցախի Տիգրանակերտի ճարտարապետական կերպարը» նախագծի համար` լավագույն նախագիծ ցուցահանդես մրցույթի շրջանակներում:
2014թ․ - Լեռնային Ղարաբաղի հանրապետության վարչապետի հուշամեդալ` Լեռնային Ղարաբաղի հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների և ներդրած ավանդի համար:
2015թ․ - ՀՀ Քաղաքաշինության նախարարության շնորհակալագիր` Քաղաքաշինության և ճարտարապետության բնագավառում ներդրած ավանդի համար:
2016թ. - ՀՀ Քաղաքաշինության նախարարության «Մոմիկ ճարտարապետ» ոսկե մեդալ` Հայկական ճարտարապետության ուսումնասիրության և հանրահռչակման գործում ներդրած նշանակալի ավանդի համար:
2017թ․ - Ճարտարապետության և շինարարության Հայաստանի ազգային համալսարանի շնորհակալագիր «Երկարամյա մասնագիտական և գիտամանկավարժական գործունեության» համար։

Lyuba Kirakosyan , Hamlet Petrosyan, Vardges Safaryan, Inesa Karapetyan, Ruben Vardanyan, Tatiana Vardanesova, Armine Gabrielyan
Pithos Burials of Tirganakert of Artsakh
2021 | Հոդված/Article
Archaeology of Armenia in regional context II, International Conference dedicated to the 60th Anniversary of the Institute of Archaeology and Ethnography,Yerevan, 2021, pp. 293-304
L.V.Kirakosyan , H.L.Petrosyan
Rocky Landscape Of Tigranakert In Artsakh
2020 | Հոդված/Article
Արցախ, Երևան, 2020, էջեր 175-187
Academia.edu, https://www.academia.edu
Շինությունների տեղեկատվական մոդելավորումն ու պատմաճարտարապետական հուշարձանների պահպանության խնդիրները
2019 | Հոդված/Article
Տեղեկագիր Ճարտարապետության և շինարարության Հայաստանի ազգային համալսարանի, 2, 2019, էջեր 17-24
Լյուբա Կիրակոսյան , Արշակյան Ա․
Երևանի «Կասկադ» համալիրի տարածական միջավայրը և խորհրդաբանական կերպարը
2019 | Հոդված/Article
Տեղեկագիր Ճարտարապետության և շինարարության Հայաստանի ազգային համալսարանի, 2, 2019, էջեր 64-72։
Պատմաճարտարապետական շենքի վերականգնման նախագծի կազմումը ՇՏՄ (BIM) տեխնոլոգիաների կիրառմամբ
2019 | Հոդված/Article
ՀՀ ԿԳՆ ՃՇՀԱՀ-ի գիտական աշխատությունների ժողովածու, IV, 75, 2019, էջեր 44-51
Պատմամշակութային օբյեկտների վերակառուցման և վերականգնման կազմակերպատեխնոլոգիական նախագծման առանձնահատկություններն ու BIM տեխնոլոգիաները
2019 | Հոդված/Article
ՀՀ ԿԳՆ ՃՇՀԱՀ-ի գիտական աշխատությունների ժողովածու, IV, 75, 2019, էջեր 61-66
The issues of the archaeological complex conservation in Armenia and Nagorno-Karabakh
2019 | Հոդված/Article
IOP Conf. Series: Materials Science and Engineering 698 (2019) 033049 IOP Publishing doi:10.1088/1757-899X/698/3/033049
|
Problems Of Architectural Heritage Preservation In Modern Construction Of Yerevan
2019 | Հոդված/Article
Contemporary Problems of Architecture and Construction, 11 International Conference, Yerevan, 2019, p. 88-93․
Արցախի Տիգրանակերտի կառույցների շարվածքների տիպերը
2018 | Հոդված/Article
"Արագածի թիկունքում", Հնագիտական հետազոտություններ նվիրված Տելեմակ Խաչատրյանի հիշատակին, Երևան, 2018, էջեր 262-271։
The Preservation Issues Of The Historical And Architectural Environment Of Tigranakert In Artsakh
2017 | Հոդված/Article
ՀՀ ԿԳՆ ՃՇՀԱՀ-ի գիտական աշխատությունների ժողովածու, IV, 67, 2017, էջեր 89-96։
Խաչենագետի ներքնահովտի նորահայտ եկեղեցիների ճարտարապետությունը
2017 | Հոդված/Article
Ականավոր հայագետ-բյուզանդագետ Կարեն Յուզբաշյանի (1927-2009թթ․) ծննդյան 90-ամյակին նվիրված Հայաստանը եւ արեւելաքրիստոնեական քաղաքակրթությունը․ Բ, Միջազգային գիտաժողովի զեկուցումներ և զեկուցումների դրույթներ, Երեւան, 2017, էջեր 122-127
Լյուբա Կիրակոսյան , Պետրոսյան Հ․
Երևան քաղաքի ճարտարապետական կերպարի պատմական զարգացման առանձնահատկությունները
2017 | Հոդված/Article
ՀՀ ԿԳՆ ՃՇՀԱՀ-ի գիտական աշխատությունների ժողովածու, I, 64, 2017, էջեր 112-118
The Preservation Issues Of The Historical And Architectural Environment Of Tigranakert In Artsakh
2017 | Թեզիս/Thesis
Procedings Of 9 th International Conference Contemporary Problems of Architecture and Construction, Publishing House ,, Universal,,, Batumi-Georgia, September 13-18, 2017, pp. 101
Հայկական եկեղեցիների ակուստիկ առանձնահատկությունները
2017 | Հոդված/Article
Հնչյուն և լռություն (Գիտական հոդվածներ և պատկերագիրք), Կոմիտասի թանգարան-ինստիտուտ, Երևան, 2017, էջ 64-67
Արցախի Տիգրանակերտի պաշտպանական համակարգը հելլենիստական ամրաշինության համատեքստում
2017 | Հոդված/Article
Արցախի Պետական համալսարան, Գիտական ընթերցումներ /հոդվածների ժողովածու/ I, ԱրՊՀ հրատ, Ստեփանակերտ, 2017, էջ 61-67
Արցախի Տիգրանակերտի եկեղեցու ճարտարապետությունը
2016 | Հոդված/Article
ՊԲՀ, 1, Երևան,2016, էջ115-141
Adobe structues of Tigranakert in Artsakh
2016 | Թեզիս/Thesis
XII th Congress on Earthen Architeacture terra Lyon 2016. p. 420
|
Fortification End Construction Technique Of Tigranakert In Artsakh
2016 | Հոդված/Article
Contemporary Problems of Architecture and Construction, Yerevan, October 26-28, 2016, pp. 43-46
Раннехристианский культово-пещерный комплекс Арцахского Тигранакерта
2016 | Հոդված/Article
"Caves as objects of history and culture", International Scientific Forum, Voronezh, /Divnogorye/. 2016, p. 169-176
Լյուբա Կիրակոսյան , Ղարիբյան Ի․
Բջնի գյուղի տարածքում վաղմիջնադարյան նորահայտ Սբ. Մինաս եկեղեցին
2015 | Հոդված/Article
Պատմություն և մշակույթ, Երևան, 2015, էջ 339-363
Project Of Reinforcement And Restoration Of Tigranakert Basilic church In Artshak
2015 | Հոդված/Article
Contemporary Problems of Architecture and Construction, Florence, 2015, p. 605-609
Արցախի Տիգրանակերտի վաղքրիստոնեական եկեղեցու ճարտարապետությունը
2015 | Հոդված/Article
Հայաստանը և քրիստոնյա Կովկասը, Երևան, 2015, էջ 120-126
Լ. Կիրակոսյան , Ի. Ղարիբյան
Բջնի գյուղի տարածքում վաղմիջնադարյան նորահայտ Սբ. Մինաս եկեղեցին
2015 | Հոդված/Article
Պատմություն և մշակույթ, Երևան, 2015, էջ 339-363
Նորահայտ ամրոցը Արցախի Տիգրանակերտի մերձակայքում
2014 | Հոդված/Article
Հայագիտական ուսումնասիրություններ, Ստեփանակերտ, 2014, էջ 14-22
Պատմաճարտարապետական յուշարձանների պահպանման եւ վերականգնման գործընթացը Լեռնային Ղարաբաղում
2014 | Հոդված/Article
Բազմավեպ, Հայագիտական-բանասիրական-գրական Հանդես, 1-2, ՌՆԿԳ-ՌՆԿԴ, Մխիթարյան հրատարակչություն, Վենետիկ-Ս.Ղազար, 2014, 234 էջ, էջեր 82-104
Архитектура Матенадарана (хранилища древних рукописей)
2014 | Հոդված/Article
"Музей", N 11, M., 2014, c. 22-24
Նորահայտ ամրոցը Արցախի Տիգրանակերտի
2014 | Հոդված/Article
Հայագիտական ուսումնասիրություններ, Ստեփանակերտ, 2014, էջ 14-22
Մշակութային եղեռն ( Արցախի ճարտարապետական հուշարձանների օրինակով )
2014 | Հոդված/Article
Հայագիտության հարցեր, Հանդես 1, 2014, Երևան, էջ 107-119
Լ. Կիրակոսյան , Ա. Աղաջանյան
Ղազարավանի և Օրգովի ամրոց-բնակատեղիները (Պաշտպանական համակարգի և ճարտարապետության շուրջ)
2013 | Հոդված/Article
Հուշարձան, Տարեգիրք, Ը,Երևան, 2013, էջ 71-81
Վանքասարի եկեղեցու ճարտարապետությունը և ադրբեջանական «վերականգնումը»
2013 | Հոդված/Article
ՊԲՀ, 2013, թիվ 1, էջ 120-133
The discovery and first results of archaeological investigation of Tigranakert in Artsakh, 2005-2009
2012 | Հոդված/Article
Archaeology of Armenia in regional context, Proceedings of the International Conference dedicated to the 50 th Anniversary of the Institute of Archaeology and Ethnography Held on September 15-17, 2009 Yerevan, Yerevan 2012, p. 223-235
Պատմաճարտարապետական միջավայրի պահպանության խնդիրները Հայաստանի ժամանակակից քաղաքաշինական լուծումներում
2011 | Հոդված/Article
Անցումային հասարակության առանձնահատկություններ, Հան. Գիտ. նյութեր, Վանաձոր, 2011թ., էջ 100-110
Ճարտարապետական ժառանգության պահպանությունը արդի քաղաքաշինական զարգացումներում
2010 | Հոդված/Article
Հայագիտական հանդես, 2,ԱրՊՀ, Ստեփանակերտ, 2010թ., էջ 152-162
Հանդաբերդի վանքի վերականգնման հայեցակարգը
2010 | Հոդված/Article
Հայագիտական հանդես, 1, ԱրՊՀ, Ստեփանակերտ, 2010թ., էջ 124-138
Իգդիրի և Վանի շրջանի քարաշար դամբարանների կառուցվածքը
2008 | Հոդված/Article
Ճարտարապետություն և շինարարություն, Երևան 2008թ.,թիվ 10, էջ 58-64
«Մռթբի ձորի» դամբարանների կառուցվածքը
2008 | Հոդված/Article
Ճարտարապետություն և շինարարություն,Երևան 2008թ.,թիվ 2,3, էջ 70-74
Հանդաբերդի վանքի 2004 - 2005 թթ. պեղումները
2007 | Հոդված/Article
Լեռնային Ղարաբաղի հանրապետություն. անցյալը, ներկան և ապագան, Միջազգային գիտաժողով (Զեկուցումների ժողովածու), Երևան, 2007, էջ 446 -454
Հանդաբերդի վանքի 2004 թ-ի պեղումների հիմնական արդյունքները
2005 | Հոդված/Article
Հին Հայաստանի մշակույթը 13, Երևան, 2005, էջ 240 - 246
Հացառատի դամբարանի ճարտարապետությունը
2005 | Հոդված/Article
ԵՃՇՊՀ գիտ. աշխ. ժող. III, Երևան, 2005թ., էջ 22-27
Զաքարի-բերդ բնակելի համալիրների ճարտարապետությունը
1989 | Հոդված/Article
«Բանբեր Երևանի համալսարանի», 2 (68), Երևան 1989թ., էջ 87-96
|